AKÇAKOCA OSMANLI BEYLİĞİ TOPRAKLARINA NE ZAMAN DAHİL OLDU?

Öncelikle bu katılmanın Konuralp Gazi ile niçin bir alakası olmadığının altını çizmek gerekir.

Türkiye’nin adı öne çıkmış tarihçilerinden Feridun M. Emecan “Konuralp Gazi’nin Kimliği ve Faaliyetlerine Dair Bilinirliğin Sınırları” adlı makalesinde şöyle diyor:

“Gerçekte Konur Alp’in söz konusu ilk kroniklerde, araştırmalarda olduğu ölçüde temayüz ettirilmiş bir kimliği olmadığı, zayıf bilgilerin yeniden karşılaştırılmalı olarak ele alınması gerektiği açıktır.”

Yani Konuralp’in yaptığı farz edilen birçok şey yakıştırmadır, tarihi bir temeli yoktur. Akçakoca’yı Osmanlı topraklarına kattığına dair iddialar Kenan Okan tarafından pekiştirilen yakıştırmadan başka bir şey değildir.

Feridun M. Emecan sadece İbn Kemal’e atıfla “Açık şekilde Konur Alp’in bulunduğu Konurapa’da uzun yıllar oturduktan sonra vefat ettiğini yazar ve bu kesimdeki Gerede ili valiliğinin boş kalması hasebiyle Süleyman Paşa’nın idareci olarak yollandığını beyan eder. Bu durumda da Konur Alp’in vefat tarihi problemi zail olmamakta, ölümü için 1326-1337 arasındaki tarih aralığı hâlâ ortada durmaktadır.” tespitini yapmaktadır.

 Feridun M. Emecan yazdıkları dikkatle okunduğunda İbn Kemal’in Konuralp hakkında verdiği bilgilere bir hayli kuşkulu yaklaştığını söylemek mümkündür. Aşıkpaşazade, Neşri gibi kaynaklarda Konuralp ile alakalı bu bilgilerin verilmeyişi de şüphesinin kaynağıdır. Ayrıca Bizans kaynakları da Konuralp konusunda bir hayli suskundur.

Akçakoca Konuralp’in eylemleri neticesinde Osmanlı Beyliği topraklarına katılmadığına göre ne zaman katılmıştır.

Bu sorunun cevabı Umuroğulları Beyliğinin tarih sahnesinden çekildiği zamanı işaret etmek gerekir.

Prof. Dr. Zerrin Günal Umuroğulları Beyliği adlı makalesinde bu mevzuda şunları söylüyor:

“Osmanlı tarihlerine göre Göynük, Taraklı Yenicesi ve Mudurnu da Orhan Bey’in oğlu Süleyman Paşa tarafından takriben 1331-1332 yıllarında Osmanlı topraklarına katılmıştır.”

Ki bu topraklar öncesinde Umuroğulları Beyliğinin hükümranlığı altındadır. Akçakoca ve çevresi de bu hükümranlıktan müstesna değildir.

Bu tespitten yola çıkarak Akçakoca’nın Mudurnu’dan sonra Osmanlı Beyliğine katıldığını var sayarak Akçakoca’nın Osmanlı Beyliğine katılış tarihini 1332 olarak işaretleyebiliriz.

Bu katılışın nasıl olduğuna dair ise yeterli kaynak maalesef yok. Prof. Dr. Cevdet Yakupoğlu Emir Ali Bey’in Ereğli üzerine saldırılar düzenlediği ancak bir başarı elde edemediğini belirttikten sonra Sakarya üzerinden Bizans’a yapılan harekatlarda adının geçmemesinden dolayı 1305 tarihinde ölmüş olabileceğini belirtir.

Ancak Umur Ali Bey’in ölümü gerçekten 1305 ise 1332 kadar olan sürede Umuroğulları Beyliğinin başına başka birilerinin geçmiş olması gerekir. Ancak bu döneme ait gerek Bizans gerekse de Osmanlı kaynaklarının suskunluğu bu mevzuya açıklık getirmiyor.

Prof. Dr. Vedat Turgut ise “Vakıf Belgeleri Işığında Umur Bey ve Lala Şahin Paşa’nın Menşei ve Osmanlılar ile İttifakı’na Dair” adlı makalesinde Osmanlı’nın Balkanları fethi sırasında yararlılıklar gösteren Lala Şahin Paşa’nın Umur Ali Bey’in oğlu olma ihtimaline dikkat çekmiştir.

Eğer Lala Şahin Paşa Umur Ali Bey’in oğlu ise belli bir uzlaşma ile beyliğin Osmanlı Beyliğine katılması karşılığında Balkanlarda mühim görevler edinmiş olabilir.

Son olarak 1402 tarihli Ankara Savaşından tekrar tarih sahnesine çıkmayan az sayıdaki beyliklerden birinin Umuroğulları Beyliği olduğu ve bu beyliğin Osmanlı’ya ilk katılan beylik olduğunun altını çizmiş olalım.