Düzce 10° Hafif yağmurlu
Son dakika
Cenk DOĞAN Köşe Yazısı Cenk DOĞAN

EMEĞİ EMANET ETME.

Emanet vermek , yani ihtiyacı olan ve kısa süre kullanacağı için almak istemeyen birine bir malı geçici süreliğine teslim etmek.

Arabayı emanet vermek , merdiveni emanet vermek vs

Birde fındık tarımında duyduğum emanete vermek var ki o daha farklı . Bu sistemde üretici ürünü para konuşmadan , parasını istediğinde oluşan fiyat üzerinden almak üzere teslim eder.

Aslında verilen isim yanlış çünkü fındık emanete verilmez , çünkü istendiğinde fındığı alamazsın , parasını alabilirsin. Doğru isim ürün fiyatını alanın ödeme zamanı belirleyeceği vadeli satış.

Bu şekilde emanete verme oranı çoğalınca  ürünün arz talep dengesi bozulur , hiç para vermeden fındığı tedarik eden ve büyük alıcıdan kendinin olmayan fındığın parasını alıp , işleten aracı esnaf doğal olarak fiyatı yükseltmez .

Öyle ya malı tedarik etmiş , teslim etmiş parasının büyük kısmını almış neden fiyatı yükseltip , ödeyeceği para miktarını çoğaltsın ki ?

İşte bu nedenle emanete fındık verme oranı arttıkça fındığın fiyatının yükselme oranı azalır. Hatta aldığı siparişleri tedarik eden esnaf fiyatı düşürmeye başlar.

Geçen sene uzun yıllardır olmayan bir döngü gerçekleşti.Bağlantılarını yapıp , taahhütlerini veren esnaf sezon başında zirai don afeti sonrasında kuraklık afeti olunca ürünü karşılayamayacağım endişesi yaşadı ve ilk baştan itibaren fiyatları yüksek tuttu ve hızla da artırdı. Öyleki 195 lira  olan TMO fiyatı ilk satışlarda geçildi ve iki ay sonrasında 350 liraya kadar çıktı.

Aslında fiyatın tavan olduğu sonradan anlaşıldı sonrasında 160 liraya kadar düştü. Tabi bu arada olan yüksek fiyattan alan esnafa ve zaten fındık az diyerek fiyat 500 lirayı geçecek beklentisi ile fındığını bekleten üreticiye oldu.

Biraz araştırınca görülüyorki geçmiş yıllarda üreticinin yarısı kısa zamanda fındığını satıyor kalan yarısı ya elinde bir süre bekletiyor yada emanete veriyor.

Ordu bölgemizde geniş tabanlı akademik bir araştırmada üreticinin yüzde 28 inin fındığını emanete verdiği belirlenmiştir.

Batı Karadeniz bölgemizde yani Sakarya ve Düzce de sayısal tabanlı bir çalışma olmasa da emanete fındık verme oranı doğu illerimize göre yüksek olduğu tahmin edilmektedir.

Malesef bu çok yüksek bir oran ve arz talep dengesini üretici aleyhine bozmakta. Bu nedenle her hasat döneminde ayrı çağrıyı yapmaktayız : Emanete verme.

Üreticilerin büyük kısmının küçük alanlarda bahçelere sahip olması , ek gelir olarak üreticilik yapmaları , fındık hasadını yapıp 
şehirlere dönmesi , Fındık topladıkları köylerinde kalacak yerlerinin müsait olmaması veya köyde kalıp fındığı bekleme imkanlarının olmaması emanete fındık vermeyi artıran belli başlı sebepler olarak öne çıkmaktadır.

Hak vermiyor değilim ama malesef fındığı esnafa emanet verince de fiyat yükselmiyor , üreticinin mağduriyeti artıyor .

Öyle bir ahir zamandayız ki  insan değil emeğini , parasını , malını , atını , eşeğini emanet edemiyor kimseye.

Üretici sosyal medyada paylaşım yapmış geçen sene emanete verdiğim fındığı esnaf 170 liradan ödeyecekti , razı olmadım 2026 ürünü olarak aldım diye , başka bir üreticimizde tebrik etmiş her üretici böyle olmalı diyor. 

Tamam bir kişi olarak fiyata razı olmamak güzel ama esnaf geçen sene emanet aldığı , satıp parasını aldığı fındığı bu sene emanet aldığı yeni sezon fındık ile bir kuruş ödemeden hallederse bu olayın saadet zinciri vakalarından ne farkı kalır .

Bu nedenle üreticiye bir kere daha diyoruz ki :

* Fındığını beklet, değerini düşürme.
* Fındık senin, karar senin; emanete verme.
* Emeğini emanete bırakma.
* Emanet fındık, tüccarın gücü; üreticinin zararı.
* Bugün emanete verip yarın pişman olma.
* Fındık değerlidir, emanete bırakma.
* Birlik ol, fındığını emanete verme.
* Fındığını emanete verme, piyasanın yönünü değiştir.
* “Emanete fındık yoksa emeğe saygı var.
* “Fındık emanete giderse, üretici zarara gider.

Kopyalandı

Yazarın Diğer Yazıları

Tümü
  1. ÜRETİCİLERE İLK OLARAK KOOPERATİF LAZIM
  2. FINDIK BAHÇELERİNDE SON DURUM ..
  3. KAHVERENGİ KOKARCA İLE MÜCADELE
  4. FINDIKTA VAZİYET-i AHVAL ve İSTİKBAL- i MÜNAZARA
  5. Toprak analizi önemli!