Köşe Yazısı
Cenk DOĞAN
SÜMÜKLÜ BÖCEK İLE MÜCADELE
İlçemizde 5-6 yıl öncesine kadar ismini duymadığımız , iki yıldır ise Döngelli - Dadalı köylerimizde ekili sebze bırakmayan bir zararlı sümüklü böcek.
Çok hızlı bir şekilde dağılmakta ve yayılmakta. Üstelik sürünerek hareket ettiği için engel falan da tanımıyor ve günde 3 km ye yaklaşan bir hızla hareket edebiliyor.
Yumuşak yapılı , omurgasız canlılar sınıfından olan sümüklü böceklerin iki türü vardır: Biri kabuksuz olan ve halk arasında asıl “sümüklü böcek” olarak bilinen türdür; diğeri ise kabuklu olanlardır ki bunlara salyangoz adı verilir.
Salyangozlar, nemli ortamları seven canlılardır. İlkbaharın başlarında, özellikle mart ve nisan aylarında doğada rahatça yaşamlarını sürdürebilirler. Bu nedenle, özellikle mayıs ortasından haziran başına kadar salyangozlar, saklandıkları yerlerden topluca çıkarak kendilerine uygun alanlar aramaya başlarlar. Bu dönemlerde bir anda çok sayıda salyangozla karşılaşmak mümkündür.
Ancak bu durum bitkiler açısından risklidir. Çünkü salyangozlar, bu süreçte tarım ürünlerine zarar verebilir. Bu nedenle, özellikle haziran ayının başlarında daha dikkatli olunması ve önleyici tedbirlerin alınması önem taşır.

Sümüklü böcekler marul, bakla, salata gibi sebzelerin yapraklarını delik deşik eder. Salyangozlar ise bahçelerdeki güllere, çiçeklere, meyve ağaçlarının çiçeklerine musallat olur. Tomurcukları kemirerek meyve oluşumunu engeller.
Mekaniksel olarak geceleri daha aktif olan bu zararlıların elle toplanması popülasyonu kısa zamanda çok fazla miktarda azaltacaktır. Toplama için en uygun saatler güneş battıktan 2 saat sonrasıdır. El ile toplama işlemi belirli bir süre, düzenli olarak yapılmalıdır.
Tarımsal ürünlere zararı olan Salyangoz ve Sümüklü böceklere karşı kimyasal bileşikler yardımı ile doğrudan veya dolaylı olarak müdahale edilebilir.
Sümüklü böcekler genellikle eşeyli olarak ve yumurtlayarak çoğalır. İlginç tarafı ise çoğu sümüklü böcek hem dişi hem erkek üreme organına sahiptir. Ama yine de çiftleşmek için başka bir sümüklü böcekle eşleşirler.
İki sümüklü böcek karşılaştığında birbirine sperm aktarır.Çiftleşmeden sonra her biri toprağa veya nemli, korunaklı yerlere (taş altı, yaprak altı gibi) yumurta bırakır.

Tarım ve Oraman Bakanlığımızca ruhsatlandırılan Metaldhyde aktif maddeli preparatlardan kullanılarak yapılan mücadele ile etkili sonuçlar alınabilmektedir.
Günümüzde, özellikle yoğun üretim yapılan tarım alanlarında, salyangozlarla mücadelede farklı kimyasal yem ve ilaçlar kullanılmaktadır.
Son yıllarda demir, fosfat bazlı yemler, çevre ve insan sağlığı açısından daha güvenli alternatif olarak önerilmektedir.
Kimyasal mücadele, yalnızca ciddi istila durumlarında ve kontrollü şekilde uygulanmalı; hasat edilecek ürünlere temas ettirilmemeli, etiket ve doz talimatlarına mutlaka uyulmalıdır.
Havaların yağışlı olması nedeniyle 3-5 günlük aralıklarla ilaçlama yapmak etkinliği daha da artıracaktır.
Bir seferde 50 kadar yavru yapabilen ve bir senede bir kaç defa yumurtlayan bu canlılar ile mücadele de zafiyet gösterilirse bahçeleri bir kaç yıl içinde tamamen işgal edebilir , evlere ve ahırlara da girerek yaşamı rahatsız ederler.
Maalesef ilçemizin 2 köyünde geçen yıl nerde ise hiç sebze üretimi yapılamadı , Haziran ayına kadar ortalıkta dolanan çok sayıda sümüklü böcek dikilen fidelerin ısırarak kuruttu.
Gerekli mücadeleyi yapmazsak daha da yayılacak ve 2 köyle sınırlı kalmayacak gibi.